Werken aan een Klimaatbestendige regio Utrecht in 2050

Coalitie Ruimtelijke Adaptatie Utrecht

Het klimaat verandert: hogere temperaturen, een sneller stijgende zeespiegel, nattere winters, heftigere buien en kans op drogere zomers. Daar moeten we volgens het KNMI in de toekomst in de regio Utrecht rekening mee houden. Klimaatverandering is nu ook al zichtbaar, vooral als het gaat om wateroverlast door grote regenbuien en langdurige droogte.

Acht Utrechtse overheden en de Veiligheidsregio Utrecht hebben de intentie om samen te werken aan oplossingen. De partijen werken samen zodat de regio Utrecht ook in 2050 nog aantrekkelijk is om te leven. Om deze doelen te realiseren, hebben de partijen zich in 2016 verenigd in een Coalitie Ruimtelijke Adaptatie Regio Utrecht.

Op de Klimaattop van 28 november 2018 hebben 14 gemeenten in de regio Utrecht aangegeven samen te willen en blijven werken aan klimaatadaptatie. We willen dit doen door de twee samenwerkingsverbanden Winnet en Coalitie Ruimtelijke Adaptatie samen te voegen.

CRA_STANDAARD_logo042018_RGB_liggend

2018: Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie en Bestuursakkoord Klimaatadaptatie

Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie: In 2018 is het eerste Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie opgesteld. Het is een nationaal plan van gemeenten, waterschappen, provincies en het rijk. In dit Deltaplan staan 7 ambities voor een klimaatbestendige inrichting genoemd (zie afbeelding onder). Een daarvan is de afspraak dat de regio’s een klimaatstresstest gaan opstellen. De Coalitie heeft dit gedaan in samenwerking Winnet. In 2015 heeft de Coalitie al een Quickscan stresstest ontwikkeld.

Bestuursakkoord Water: Overheden op alle niveaus maken de komende jaren in totaal 600 miljoen euro beschikbaar om Nederland weerbaarder te maken tegen de gevolgen van klimaatverandering. Gemeenten, waterschappen, provincies en Rijk tekenden daarvoor op 20 november het Bestuursakkoord Klimaatadaptatie.

Deltaprogramma 2019: Op Prinsjesdag 2018 heeft de minister van Infrastructuur en Waterstaat het Deltaprogramma 2019 aangeboden aan de Tweede Kamer, met daarin acties op het gebied van waterveiligheid, waterbeschikbaarheid en ruimtelijke adaptatie. De activiteiten van de Coalitie Ruimtelijk Adaptatie staan prachtig benoemd in dit Deltaprogramma 2019!

7 ambities

Klik voor een vergroting

Wat is ruimtelijke adaptatie?

We moeten met z'n allen de regio Utrecht zodanig (gaan) inrichten dat we de gevolgen van het veranderende klimaat het hoofd kunnen bieden. Het gaat dan om voorkomen van problemen bij wateroverlast, extreme droogte, hitte en overstromingen. Deze opgaven moeten regionaal en lokaal worden opgepakt, zoals verwoord in de Deltabeslissing Ruimtelijke Adaptatie:

  • De bebouwde omgeving van de regio Utrecht is ook in 2050 nog aantrekkelijk om te leven, omdat de bebouwde omgeving bestand is tegen wateroverlast door heviger neerslag, tegen langduriger droogte en tegen hogere temperaturen.
  • Uiterlijk in 2020 worden alle ruimtelijke ingrepen integraal getoetst op hun klimaatbestendigheid.

Elders op deze site vindt u meer uitleg over Ruimtelijke Adaptatie.

Voorbeelden van klimaatbestendige projecten

Er wordt door de deelnemers van de coalitie ook nu al gewerkt aan klimaatbestendige projecten.

Actueel

  • Op 28 november 2018 was bij het KNMI een klimaattop van bestuurders van 14 gemeenten in het zuiden en westen van de provincie Utrecht, van Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden, de provincie Utrecht en Veiligheidsregio Utrecht. Aanleiding: het veranderende klimaat en wat we als regio Utrecht gaan doen om de gevolgen hiervan op te vangen.
  • In alle gemeenten van het beheergebied van Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden zijn deze zomer klimaatstresstesten uitgevoerd. De overheden uit het zuidwestelijke deel van de provincie Utrecht kwamen ook bijeen om gezamenlijk naar de regionale opgave voor klimaatverandering te kijken. Meer informatie over de resultaten is te vinden onder Publicaties.

Publicaties

  • KNMI Klimaatrapport: piekbuien in 2014, 2016 en 2018 en langdurige droogte in 2018 laten zien dat het klimaat veel impact heeft op ons leven. Het KNMI heeft voor het waterschap, de provincie en de 14 gemeenten de klimaatverandering in de regio Utrecht onderzocht. Feiten en cijfers rond dit onderwerp zijn bijeengebracht in een rapport dat is opgemaakt als een online magazine.
  • Klimaatstresstesten (pdf, 886 kB): In alle gemeenten van het beheergebied van Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden zijn deze zomer workshops over klimaatstresstesten uitgevoerd. Een klimaatstresstest geeft een eerste antwoord op de vraag wat de gevolgen zijn van klimaatverandering: waar ontstaan knelpunten bij overstromingen, hevige neerslag en wat gebeurd er bij lange perioden van droogte of hitte. Deze klimaatstresstest is een zogenaamde light-versie: Bedoeld voor bewustwording bij overheden en samen het gesprek op gang brengen. De resultaten geven geen ultiem antwoord op wat er moet gebeuren. De volgende stap is om met de resultaten een risicodialoog te voeren met de maatschappij over de herkenbaarheid van de beelden en de knelpunten die worden verwacht. De kaarten zijntot en met maart 2019 te vinden in een geo-viewer. De provincie Utrecht zal de kaarten in 2019 bundelen en zelf gaan hosten. Iedere gemeente heeft een eigen rapport gekregen van de klimaatstresstest. Deze zijn bij de gemeenten op te vragen.

KNMI magazine

Klik op afbeelding om naar magazine te gaan

Watervriendelijke tuinen

Iedereen kan meehelpen om vaker voorkomende plotselinge wateroverlast op te vangen. Zo zijn er allerlei tips en trucs om de tuin watervriendelijk(er) te maken. Het waterschap werkt samen met gemeenten en verschillende tuincentra om deze tips onder de aandacht te brengen.

Logo Natuurlijk! De watervriendelijke tuin