Plastic in het water

Steeds meer mensen maken zich zorgen over plastic soep. Zwerfafval is zichtbaar en zorgt voor ergernis en opruimkosten. De gevolgen van microplastics zijn veel minder zichtbaar. Maar deze onzichtbaar kleine stukjes plastic hopen zich op in de magen van vissen en andere waterdieren en via die route ook in mensen.

Om hier aandacht voor te vragen ondersteunt het waterschap de komst van de Plastic Walvis, het kunstwerk Skyscraper, naar Utrecht.

Foto Plastic Walvis fotograaf Robert Oosterbroek

Opbouw van de Plastic Walvis in Utrecht (foto Robert Oosterbroek).

Op initiatief van Marleen van Rijswick, hoogleraar Europees en nationaal waterrecht bij de Universiteit Utrecht, staat in de Utrechtse Catharijnesingel voor TivoliVredenburg ruim zes maanden een enorme, plastic walvis – gemaakt van vijf ton zwerfval uit de oceaan bij Hawaiï: “Deze walvis staat symbool voor ons onderzoek naar duurzaam waterbeheer.”

Gedurende een half jaar zijn er allerlei activiteiten rondom het thema zwerfafval en plastics.

Zwerfafval en plastic in De Stichtse Rijnlanden

Voor het waterschap is plastic en zwerfafval in het water zowel een probleem voor beheer als voor de ecologie.

Hoogheemraad Els Otterman van waterkwaliteit: "Onze rayonmedewerkers zijn één tot twee uur per dag bezig om afval uit het oppervlaktewater te halen. Het kost tijd, geld en moeite om dat afval weg te brengen en te verwerken; daar betalen we alleen de gemeente Utrecht al 100.000 euro per jaar voor.

Bovendien breekt plastic af tot kleinere deeltjes, die in de magen van waterdieren en diertjes terechtkomen, met alle gevolgen van dien. Die kleinere deeltjes komen overigens via meerdere routes in het water, ook via het wassen van synthetische kleding en het slijpsel van autobanden".

Wat kun je zelf doen?

  • Ruim plastic afval op;
  • Koop zo min mogelijk plastic;
  • Koop kleding van natuurlijke materialen;
  • Gebruik bij het wassen van synthetische kleding een speciale waszak;
  • Pomp je (auto)banden goed op;
  • Gebruik alleen shampoos, gels en scrubs zonder microbeads (kleine plastic korreltjes)

Onze jeugddijkgraaf Annelotte en microplastics

Jeugddijkgraaf Annelotte Smits (6 VWO) schreef haar profielwerkstuk over microplastics. We vroegen waarom. "Ik vond het interessant, omdat er toen nog maar weinig mensen wat vanaf wisten en het een link met water heeft. Toen ik mijn werkstuk presenteerde merkte ik dat het mijn klasgenoten aan het denken zette. Hoe los je dit probleem op? En wat kun je zelf doen?"

Wat was het meest opvallende wat je ontdekt hebt? "Ik dacht dat plastic geen gevolgen heeft voor het menselijk lichaam, maar nu ben ik daar niet zo zeker meer van. Er moet nog veel onderzoek naar gedaan worden, maar dat het effect heeft op dieren, is wel duidelijk".

Heb je tips voor wat je zelf kunt doen? "Geen afval op straat gooien, speciale waszakken gebruiken voor het wassen van je kleding en je banden goed oppompen!"