Optimaliseren sluis-vispassages

Als waterschap vinden we een gevarieerde en gezonde visstand belangrijk. Door ons hele gebied hebben we vispassages gemaakt, waardoor vissen zich kunnen verplaatsen (‘migreren’) naar gebieden waar ze voedsel vinden, paaien en broeden. Zo helpen we de vissen om voorbij de barrières te komen van onze gemalen, stuwen en dammen.

In dit project verbeteren (optimaliseren) we een aantal vispassages, zodat vissen hier beter hun weg kunnen vinden ons gebied in.

Contact

Sluis-vispassages

Met behulp van vispassages zoals sluis-vispassages helpen we vissen om belemmeringen en hoogteverschillen te passeren. Zo kunnen ze zich door een groot gebied verplaatsen. Dit is goed voor een gevarieerde en gezonde visstand en draagt bij aan een goede ecologische waterkwaliteit.

Sluis-vispassage

Bij het standaard type sluis-vispassage (De Wit) kunnen de vissen via een afgesloten buis naar een lager gelegen polder zwemmen. Hier is te lezen hoe dit werkt: De Wit Sluis-vispassage | HDSR

Wat gaan we doen?

Sluis-vispassage met pomploksysteem

In dit project verbeteren (optimaliseren) we bestaande sluis-vispassages, zodat vissen hierdoor beter tussen de polder en het boezemwater heen en weer kunnen zwemmen. We voorzien de bestaande sluis-vispassage (zie hiernaast) van een ontvangstkamer en een pomploksysteem. Vanuit de polder pompen we polderwater via een afgesloten buis door de ontvangstkamer naar de boezem. De vissen worden hiermee de ontvangstkamer in gelokt. Na een half uur stopt de lokpomp en sluit de boezemzijde. Vervolgens opent de schuif aan polderzijde en worden de vissen met het uitstromende water naar de polder gestuurd. Als het systeem leeg is, gebeurt dit opnieuw.

Waar doen we dit?

We werken aan de optimalisatie van sluis-vispassages op 8 locaties:

  • Gemaal Haarrijn
  • Gemaal Bijleveld
  • Gemaal Keulevaart
  • Gemaal Blokhoven
  • Gemaal Oud Kamerik
  • Gemaal de Hoekse Molen
  • Gemaal Lange Weide
  • Gemaal Kamerik Teylingens

De eerste 7 sluis-vispassages zijn inmiddels aangepast. Vispassage Kamerik Teylingens verbeteren we begin 2027 tegelijk met de beoogde renovatie van het gemaal.

Waarom doen we dit?

Het waterschap heeft gemalen, stuwen en dammen om de waterstanden te kunnen beheren. Die vormen echter een barrière voor de vissen die daar in het water zwemmen. Met behulp van verschillende soorten vispassages helpen we vissen om belemmeringen en hoogteverschillen te passeren, zodat ze zich door een groot gebied kunnen verplaatsen. Goed werkende vispassages dragen bij aan een gevarieerde en gezonde visstand en daarmee aan een goede ecologische waterkwaliteit.

Hoe gaan we te werk?

Tijdens de werkzaamheden zetten we de bestaande sluisvispassage droog, om in het droge te kunnen werken. Voor de vissen maken we een ontvangstkamer in de buis. Aan de polderzijde sluiten we een pompput met een lokpomp aan op de bestaande buis. We maken schuiven aan de polder- en de boezemzijde van de buis. Na afloop sluiten we alles aan en regelen we het systeem in. Zodra de vispassage weer operationeel is, monitoren we die om te kijken of het allemaal goed werkt.

Subsidie

Het waterschap heeft geld gekregen van zowel de provincie Utrecht, de provincie Zuid Holland als van de Europese Unie. Zij vinden het belangrijk dat er visdoorgangen zijn voor vissen, bij de barrières die wij hebben gemaakt om het waterpeil te beheren. Als vissen door het hele gebied kunnen zwemmen, zorgt dat ervoor dat er verschillende en gezonde visgroepen zijn. Dat is ook goed voor de planten en dieren in het water. Dit helpt om het water schoon en gezond te houden.

logo Provincie Utrecht

Logo Provincie Zuid-HollandMede gefinancierd door de Europese Unie - logo

Legenda

  • Afgelopen
  • Huidig

In deze fase heeft het waterschap een plan en een aanpak uitgewerkt voor dit project. We hebben een ontwerp gemaakt voor de verbetering van de vispassages, op basis van een proefopstelling bij gemaal Haarrijn.

We voeren dit project uit in verschillende fases:

Fase 1: (November 2022 - Februari 2023)
Eerst hebben we een ontwerp gemaakt ter verbetering van de vispassages.

Fase 2: (Maart 2023 - Juni 2023)
Bij de vispassage van Haarrijn hebben we een proefopstelling gebouwd en vervolgens gemonitord om de werking goed te kunnen zien.

Fase 3: (Juli 2023 - Juni 2024)
Zodra de proefopstelling goed werkt, zijn we voor Haarrijn een definitieve opstelling gaan ontwerpen, bouwen en monitoren.

Fase 4: (Juli 2024 - September 2027)
Nu de definitieve opstelling bij Haarrijn goed werkt, passen we de overige vispassage stap voor stap aan. Voor elke vispassage maken we een uitvoeringsontwerp, dat vervolgens door de aannemer wordt gerealiseerd.