Meest gestelde vragen rond de stankoverlast in juli

In juli ontving het waterschap zo'n veertig meldingen van stankoverlast.De opstart van geurfilters van de nieuwe zuivering gaf veel problemen en dat kwam bovenop de al langer durende incidentele overlast van de oude installatie. Terugkerende vragen zijn verzameld en beantwoord.

1. Van de oude zuivering hadden we niet zo veel last, waarom moest die vervangen worden?

De basis van de huidige rioolwaterzuivering is in de jaren 50 van de vorige eeuw gebouwd volgens de toen geldende normen. In de tussenliggende jaren is de installatie een keer uitgebreid en zijn regelmatig aanpassingen gedaan. Maar de installatie is ondertussen technisch afgeschreven. Daarnaast zijn voor de rivier de Vecht hogere ecologische doelstellingen gedefinieerd. Hier moeten wij als lozer op de Vecht aan voldoen. Het waterschap heeft daarom besloten te investeren in een volledig nieuwe installatie

2. Hoe komt het dat de rioolwaterzuivering zoveel stankoverlast geeft?

Er zijn verschillende factoren die tot stankoverlast hebben geleid:

  1. Incidenten oude zuiverin
    De basis van de huidige installatie is gebouwd in 1956. Ondanks uitbreiding en renovatie in de jaren 80 van de vorige eeuw is de zuivering oud. Je kan het vergelijken met een oude auto die al veel kilometers heeft gemaakt. Door goed onderhoud rijdt die nog wel maar staat die ook vaak stil en moet er weer gesleuteld worden. De huidige zuivering heeft dus vaker mankementen waardoor overlast ontstaat.
  2. Slibvervoer oude zuivering
    De slibvergistingtanks zijn eind 2016 leeg gezet en in de eerste maanden van 2017 gesloopt. Onbewerkt slib stinkt meer en de geur blijkt zich verder te verspreiden. Het waterschap constateerde meer geurverspreiding dan normaal, mede door meldingen van omwonenden. Daarom zijn verschillende aanvullende maatregelen genomen rond de slibbehandeling; desondanks geven verlading en het vervoer toch regelmatig nog vlagen van stankoverlast. Tot 2 jaar geleden wekte het waterschap biogas op door de vergisting van slib. Door strengere veiligheidseisen in bewoond gebied is ze daarmee gestopt
  3. Opstart nieuwe zuivering 
    De nieuwe zuivering werkt met biologische processen, dat betekent dat bacteriën de afvalstoffen opeten en we in principe geen chemicaliën hoeven te gebruiken voor de reiniging van het water. De hoeveelheid bacteriën moeten eerst groeien om het werk volledig te doen. De bacteriën kunnen alleen ter plaatse groeien door onderdelen stapsgewijs te belasten. Helaas betekent dit ook dat het een tijdje duurt voordat de geurfilters hun werk optimaal kunnen doen.

3 .Komt de stank van de nieuwe of de oude zuivering?


De meeste klachten en incidenten spelen rond de oude zuivering (zie ook vraag 1). De opstart van de slibverwerking van de nieuwe zuivering gaf helaas ook overlast. De geurfilters die nou juist vervelende geuren weg moeten nemen, veroorzaakte overlast doordat eerst de bacteriën moeten groeien voor ze hun werk doen.

4. Hadden jullie niet beter in de winter kunnen opstarten?

Het is natuurlijk heel vervelend om in de zomer geconfronteerd te worden met stankoverlast. Juist als je vaker buiten bent en je ramen open wil zetten om het huis af te koelen. Het stap voor stap testen en opstarten van zo’n grote installatie duurt helaas een lange periode daarom waren de zomermaanden niet te voorkomen.. In november 2017 zijn er al testen uitgevoerd op de Nereda®tanks: zijn ze waterdicht, doet de beluchting het, groeit het korrelslib? In februari zijnde eerste geurfilters belast die de geuren uit de influentbuffer moeten wegnemen, die opstart is redelijk  probleemloos verlopen. Helaas heeft het extreem warme en droge weer in de afgelopen zomermaanden een nadelige invloed gehad op de geurontwikkeling De komende maanden moeten nog een aantal testen worden uitgevoerd en zullen we de installatie steeds meer gaan belasten.

5.  Wat doen jullie om stankoverlast te voorkomen?

  1. Incidenten bij de oude zuivering worden zo snel mogelijk verholpen. Als het installatie-onderdeel weer werkt, neemt de stank meestal meteen af,. Soms moet speciaal materieel georganiseerd worden waardoor het iets langer duurt.
  2. Bij de slibverlading zijn afgelopen jaar verschillende investeringen gedaan. Er is een rooktest uitgevoerd om geurlekken op te sporen, die lekken zijn gedicht. Er zijn extra (sterke) afzuigers geïnstalleerd, vaker dan regulier filters vervangen, er is een apparaat aangeschaft wat een geurmasker over de slibauto vernevelt.
  3. Bij de geurfilters van de nieuwe zuivering zijn de filters extra nat gehouden en is meer voeding gegeven aan de bacteriën om de groei te stimuleren zodat de overlast korter zou duren.
  4. Verder werken we zo hard mogelijk om snel over te gaan op de nieuwe zuivering die significant minder geur (en geluid) verspreidt.

6. Hoelang gaat die stankoverlast nog duren?

  1. Stankoverlast nieuwe installatie
    De problemen met de geurfilters zijn opgelost. Op allerlei plaatsen in installatie moeten de bacteriën nog wel groeien maar we verwachten niet meer zo’n hevige stankoverlast als afgelopen juli.
  2. Stankoverlast oude installatie 
    De stankoverlast met de slibverlading blijft bij periodes opspelen. We hebben hier opnieuw overleg over met de vervoerder maar verwachten dat het pas definitief opgelost is als de nieuwe zuivering het werk overneemt. Naar verwachting is dat op zijn vroegst eind 2018 en op zijn laatst in april 2019.

7. Wat doen jullie met meldingen?

Meldingen worden doorgesproken met de zuiveringsbeheerder en procestechnoloog op de zuivering. Dit gebeurt bijna altijd dezelfde dag, anders de volgende werkdag. Was er een incident? Waren er rond de tijd van de klacht slibtansporten? Waar komt de klacht vandaan, rijden daar transporten, hoe stond de wind. De laatste weken wordt er vaak telefonisch contact gezocht met de melder om uit te zoeken wat er precies aan de hand was. Als de klacht samenvalt met een slibtransport zijn de mogelijkheden beperkt. Is er iets met de oude installatie aan de hand dan lossen we dat op.

8. Is de lucht gevaarlijk voor je gezondheid?

Nee gelukkig niet. Het proces van slibvorming is gelijk als bijvoorbeeld de lucht van rotte eieren. Heel vies maar inademen kan geen kwaad.

9. Zwangere vrouwen wordt afgeraden de zuivering te bezoeken, moet ik me daar als omwonende zorgen om maken?


In het rioolwater kan de toxoplasmose parasiet voorkomen. Dat is dezelfde parasiet die ook in kattenbakken, zandbakken en tuinaarde kunnen voorkomen. Deze parasiet komt dus veel voor in Nederland waardoor veel mensen al immuun zijn. Maar we willen het zekere voor het onzekere nemen. Zwangere vrouwen kunnen op de rioolwaterzuivering komen, kunnen ze met spetters rioolwater in aanraking komen. Als die spetters bijvoorbeeld via een armleuning en hun handen in hun mond komt kan de parasiet schadelijk zijn voor het ongeboren kind. Overdracht van toxoplasmose kan alleen fysiek plaatsvinden. Er is dus buiten de zuivering helemaal geen kans op overdracht.

10. Kunnen we compensatie krijgen voor de geur/stankoverlast?

Nee, het waterschap kent geen compensatieregeling.

11. Waarom staat de rioolwaterzuivering midden in de stad?

De rioolwaterzuivering is in de jaren vijftig aan de rand van de stad gebouwd. Na uitbreiding van Utrecht zijn hele woonwijken om de zuivering heen gebouwd. Afgelopen jaren zijn ook nieuwe woningen soms zelfs binnen de geurcontouren van de zuivering gebouwd. Er is samen met de gemeente gekeken of de rioolwaterzuivering verplaatst kon worden. Na veel onderzoeken en gesprekken is uiteindelijk besloten om voor een schonere installatie te kiezen op het terrein van de huidige zuivering.