GHIJ-Noord

De dijk aan de noordkant van de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel tussen Achthoven-Oost (aansluiting Meerndijk) tot aan de Enkele Wiericke (Hekendorp) voldoet op een aantal plaatsen niet aan de veiligheidsnorm die sinds 1 januari 2019 van kracht is. Op sommige plaatsen loopt de dijk vlak langs de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel, bijvoorbeeld in de historische stadskernen van Montfoort en Oudewater. Op andere plaatsen liggen er twee dijken parallel aan elkaar. Daar waar de regionale waterkering (Waterkeringen die de polders beschermen tegen het water uit de hoger gelegen boezemwateren) iets van het water afligt, ligt langs de GHIJ een ‘overige waterkering (alle kades langs kleinere watergangen en zomerkaden, die niet tot de categorie primaire of regionale waterkeringen behoren)’ (of voorlandkering).

In 2020 voert het waterschap diverse onderzoeken uit aan deze dijken: grond- en laboratoriumonderzoek en een inventarisatie van de oevers en dijken. Hiermee krijgen we inzicht in de huidige situatie van de dijk en of er maatregelen nodig zijn aan de dijk om ook in de toekomst voldoende veiligheid te garanderen.

Zodra we een goed beeld hebben op welke locaties maatregelen nodig zijn, gaan we graag met belanghebbenden in gesprek om te onderzoeken op welke manier we de dijk veiliger kunnen maken en tegelijkertijd een bijdrage kunnen leveren aan de leefomgeving.

Waar liggen de keringen?

foto overzichtskaart kering en voorlandkering

Deze kaart laat de ligging van de regionale kering en voorlandkering zien. De dijk bevindt zich binnen de grenzen van de gemeenten Oudewater en Montfoort en ligt volledig op grondgebied van de provincie Utrecht.

Inventarisatie oevers en dijk

Antea Group voert in de maanden april tot en met juni 2020 een inventarisatie uit aan de oevers en de dijken. Ze brengen damwanden, oeverbeschoeiingen en objecten in of vlak naast de dijk in kaart. Het gaat om objecten die invloed kunnen hebben op de veiligheid van de dijk, zoals grote bomen, bebouwing, inlaten en kabels en leidingen. Kleine zaken zoals hekwerken of paaltjes worden niet in de inventarisatie meegenomen.

Inventariseren is het registeren van objecten door ze te bekijken en te meten. Dat betekent niet dat deze objecten niet goed zijn of weg moeten. Het is vooral van belang om te weten wat de staat van de objecten op of in de dijk is.

Deze inventarisatie volgt op het grondonderzoek dat begin 2020 is uitgevoerd door RPS/Geonius. Beide onderzoeken geven inzicht in de huidige situatie van de dijk en of er maatregelen nodig zijn aan de dijk om ook in de toekomst voldoende veiligheid te garanderen.

Heeft u vragen over de inventarisatie, dan kunt u contact opnemen met de omgevingsmanager van Antea Group, Priscilla van der Haar, telefoonnummer 06 211 64 685.

Wat merkt u van de inventarisatiewerkzaamheden?

Werkzaamheden vanaf het water (oever en voorlandkering)

Antea Group meet de beschoeiingen en damwanden aan de noordzijde van de GHIJ vanuit een bootje. Het kan voorkomen dat de landmeter even op de kant moet gaan staan voor de nauwkeurigheid. Dit doet hij voorzichtig, zonder schade aan te brengen. Nadat deze gegevens in het meetsysteem zijn verwerkt, gaat Antea Group opnieuw naar buiten om de beschoeiing (Lage oeverbekleding, bestaande uit vrijwel verticale wanden van hout, betonplaten of staal) en damwanden te inspecteren en tegelijkertijd eventuele objecten binnen een afstand van 5 meter vanaf de waterkant vast te leggen.

Werkzaamheden vanaf het land (regionale kering)

De inventarisatie van de dijken wordt voornamelijk lopend, vanaf de openbare weg, uitgevoerd in een zone van circa 10 meter vanaf het midden van de dijk. Het kan voorkomen dat de medewerker van Antea Group een particulier perceel moet betreden. In dat geval belt de medewerker aan of wordt er telefonisch een afspraak  met de belanghebbende gemaakt voor betreding.

Planning inventarisatie oevers en dijken

De werkzaamheden worden uitgevoerd in april, mei, juni. De medewerkers van Antea Group starten met de werkzaamheden vanaf het water (april). In mei wordt gestart met de werkzaamheden vanaf het land.

Maatregelen m.b.t. het coronavirus

De Stichtse Rijnlanden en Antea Group volgen de richtlijnen van het RIVM in verband met de coronacrisis. Het werk wordt op aangepaste wijze uitgevoerd, onder andere met inachtneming van minimaal 1,5 meter afstand tot elkaar. Verder geldt dat percelen van derden alleen worden betreden indien strikt noodzakelijk voor de inventarisatie.

Heeft u vragen over de inventarisatie?

Als u vragen heeft over de werkzaamheden of de planning van de inventarisatie dan kunt u contact opnemen met de omgevingsmanager van Antea Group Priscilla van der Haar, telefoonnummer 06 211 64 685.

Kaartje Inventarisatie oevers en dijken

foto voorblad detailkaarten inventarisatie-bijgesneden

De kaart is onderverdeeld in vakken. Hiermee kan een specifieke locatie gedetailleerd worden weergegeven.

Grond- en laboratoriumonderzoek

De combinatie RPS-Geonius heeft begin 2020 grondonderzoek uitgevoerd. De grondmonsters worden vervolgens in het laboratorium geanalyseerd. Op een aantal locaties zijn peilbuizen geplaatst, zodat we de grondwaterstand in de dijk over langere tijd te kunnen analyseren. Zo krijgen we een beter inzicht in de opbouw en samenstelling van de bodem.

Ontstaan van het project GHIJ-Noord

Foto van een kaart uit 1900

De Stichtse Rijnlanden samen met Rijkswaterstaat, Hoogheemraadschap van Rijnland en Waterschap Amstel Gooi en Vecht onderzocht hoe we het laag gelegen deel van Nederland (de Randstad) het beste kunnen beschermen tegen overstromingen vanuit de grote rivieren, zoals de Neder-Rijn en Lek. In deze ‘project overstijgende verkenning (POV) Centraal Holland’ is in 2017 besloten om het water tegen te houden “bij de voordeur” en de dijken langs de Lek te verbeteren. Dit project noemen we ‘Sterke Lekdijk’.

Daarmee zijn zeer ingrijpende maatregelen aan de dijk aan de noordkant van de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel voorkomen. In het verleden had deze dijk namelijk een functie als compartimeteringskering (‘primaire kering, categorie C’*). Deze ‘extra’ dijk zorgde ervoor dat Centraal-Holland langer werd beschermd, als de dijken langs de grote rivieren Neder-Rijn en Lek zouden falen. Door het besluit in 2017 kwam de functie als compartimenteringskering te vervallen.

Dit betekent overigens niet dat het waterschap nu niets meer aan de dijken langs de GHIJ hoeft te doen. De dijk beschermt namelijk het achterland tegen overstromingen vanuit de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel en moet net als alle andere dijken op orde zijn. De provincie Utrecht heeft de dijk inmiddels aangewezen als regionale waterkering (Waterkeringen die de polders beschermen tegen het water uit de hoger gelegen boezemwateren) en met bijbehorende veiligheidseisen opgenomen in de Waterverordening.

Om die nieuwe functie als regionale waterkering (Dijk of kade. Heeft als functie het water van een rivier of kanaal tegen te houden en te zorgen dat dit niet in het achterland terecht komt) duurzaam te kunnen garanderen is nu dit project ‘GHIJ-Noord’ opgestart.

*C-Keringen zijn keringen die indirect bescherming bieden tegen de zee, de grote meren of de grote rivieren, maar die meestal niet direct langs deze grote wateren liggen.

Hoogwaterbeschermingsprogramma

HWBP logo

De verbetering van de dijk aan de noordkant van de Gekanaliseerde Hollandsche IJssel staat niet op zichzelf, maar maakt deel uit van een landelijke aanpak om dijken - en dus Nederland - veilig te houden. Hierbij werken de waterschappen samen met het Rijk in ondermeer het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP).

Meer informatie

Voor meer informatie over de dijk aan de noordkant van de GHIJ in zijn algemeenheid kunt u contact opnemen met de omgevingsmanager van het waterschap Cathelijne van Haselen, e-mail: cathelijne.van.haselen@hdsr.nl

Nieuwsbrief

Wilt u op de hoogte blijven van de werkzaamheden die in en rondom de GHIJ plaatsvinden? Meld u dan aan voor de nieuwsbrief.