Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden krijgt er met ingang van 22 december 2009 een taak bij: het verlenen van vergunningen voor de onttrekking van grondwater tot 150.000 m3/jaar. Dat is een gevolg van de invoering van de Waterwet. De provincies Utrecht en Zuid-Holland blijven wel bevoegd gezag voor de vergunningverlening voor de grotere onttrekkingen en alle onttrekkingen voor drinkwater en systemen voor koude-warmte opslag.  Wilt u grondwater onttrekken? Kijk dan bij de wegwijzer. Ook het waterschapsloket is aangepast.

Taken waterschap
De nieuwe bevoegdheid bestaat voor het waterschap uit de volgende taken:

- het verlenen van vergunningen voor het onttrekken van grondwater tot een hoeveelheid van 150.000 m3/jaar en niet bedoeld voor koude-warmte opslag of drinkwatervoorziening

- het afhandelen van meldingen van grondwateronttrekkingen (niet alle onttrekkingen zijn vergunningplichtig)

- het uitoefenen van toezicht en actieve handhaving op overtredingen en het registreren van onttrekkingen van grondwater in een landelijk register

Het waterschap beoordeelt ook de ruimtelijke plannen van gemeenten of er voldoende rekening wordt gehouden met (grond)water. Deze 'watertoets' vormt de verbindende schakel tussen waterbeheer en ruimtelijke ordening.

Wie doet wat
De provincie blijft voorlopig nog bevoegd gezag voor grondwateronttrek kingen ten behoeve van drinkwatervoorziening door waterleidingbedrijven, bodemenergiesystemen en grote industriële onttrekkingen (>150.000 m3/jaar). De gemeenten hebben al sinds januari 2008 een zorgplicht voor stedelijk grondwater. Gemeenten, provincies en waterschap spannen zich samen in om grondwaterproblemen, zoals verdroging, schade aan gewassen of verzakking van gebouwen te voorkomen. Dat doen ze door bijvoorbeeld vergunningen te verlenen voor onttrekkingen of door het aanleggen van drainage (afvoersysteem) en het beheren van het oppervlaktewaterpeil.

Wat is grondwater?
Grondwater is al het water dat zich in de bodem bevindt. Meestal is dit water afkomstig van neerslag. Nadat de neerslag op de oppervlakte belandt, zakt het direct of indirect (via het oppervlaktewater) in de grond. Vanaf dat moment spreken we van grondwater. Het grondwaterpeil is overal anders en kan gedurende het jaar behoorlijk verschillen. In natte perioden ('s winters) staat het hoger dan in droge perioden ('s zomers). Naast neerslag en verdamping zijn ook oppervlaktewaterpeilen en grondwateronttrekkingen (zoals de onttrekking door bedrijven) van invloed op het grondwaterpeil.