Afkoppelen

Schoon regenwater dat op verharde oppervlakken valt, stroomt vaak samen met vuil afvalwater via het rioolstelsel naar rioolwaterzuiveringsinstallatie. Hier wordt het 'schone' regenwater gezuiverd. Dat is niet alleen zonde, maar veroorzaakt ook steeds meer problemen. Doordat het steeds harder regent, raken de rioolbuizen sneller overbelast. Het gevolg is dat de rioolbuizen overstorten op het oppervlaktewater en er vervuild water in de sloten en rivieren stroomt. Een deel van dit probleem is te voorkomen door het regenwater af te koppelen van het riool.
Inwoners en bedrijven in de gemeenten De Bilt, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug en Zeist kunnen met subsidie hun woning of pand afkoppelen.

Bij afkoppelen is er onderscheid tussen terreinen in openbaar eigendom en terreinen in particulier eigendom. Momenteel worden in Nederland vooral openbare terreinen en nieuwbouwprojecten afgekoppeld. In de toekomst zullen ook steeds meer particuliere eigendommen worden afgekoppeld. Sinds 1 januari 2008 is voor nieuw te bouwen woningen het opvangen van hemelwater op eigen terrein verplicht,  in alle situaties die zich daarvoor lenen. Voor bestaande bebouwing geldt geen wettelijke verplichting.

Waarom afkoppelen?

• Afkoppelen is beter voor het milieu. Bij hevige regenval komt het voor dat het riool zoveel water in korte tijd moet verwerken, dat het riool overstort. Door zoveel mogelijk af te koppelen, zullen deze pieken van hevige regenval minder groot worden. Het relatief schone regenwater komt immers niet meer in het riool.
  Afkoppelen is de enige maatregel waarbij het op termijn denkbaar is dat gemengde overstorten op oppervlaktewater volledig kunnen worden opgeheven.
• Zuiveringsinstallaties presteren beter als het aangevoerde afvalwater minder verdund is door regenwater.
• Als het afgekoppelde water wordt geïnfiltreerd in de bodem, is het mogelijk de grondwaterstand aan te vullen.

Afkoppelen: hoe doe je dat?

Het principe is eenvoudig: de regenpijp afzagen, afdoppen en zorgen dat het regenwater in de bodem kan infiltreren, bijvoorbeeld door de aanleg van een gootje of infiltratievoorziening. Op de Utrechtse Heuvelrug bestaat de bodem uit zand. Een zandbodem is goed waterdoorlatend. Het regenwater kan snel wegstromen naar het diepe grondwater. Het regenwater draagt in dit gebied bij aan het tegengaan van verdroging van de bodem.

Er zijn verschillende mogelijkheden om het regenwater op te vangen.

Bovengronds:

Met een bovengrondse oplossing maakt u het water zichtbaar in uw tuin. Mogelijkheden zijn een een vijver of een droge, verlaagde plek in de tuin. Ook een regenton is goed te gebruiken in combinatie met een infiltratiesysteem. U bespaart drinkwater en het regenwater krijgt een nuttige bestemming.

Ondergronds

U kunt ook kiezen voor een ondergrondse voorziening. Zo'n ondergrondse voorziening bestaat uit waterdoorlatende kunststof kratten of grindkoffers. Het regenwater verdwijnt onzichtbaar naar de bodem.

Nieuwe stimuleringsregeling afkoppelen

Met ingang van september 2011 treedt een nieuwe subsidieregeling voor afkoppelen in werking. Op deze regeling kunnen particuleren en bedrijven uit de gemeenten De Bilt, Zeist, Utrechtse Heuvelrug en Rhenen een beroep doen.